Czy istnieją przepisy określające kolory hełmów w zakładach? A może pracodawca ma prawo samodzielnie ustalić, którzy pracownicy będą nosić hełmy w określonym kolorze? A może kolory hełmów w ogóle nie mają żadnego znaczenia?

Czy przepisy określają kolory hełmów?

Ani Kodeks pracy, ani inne przepisy BHP nie określają odgórnych, sztywno przypisanych kolorów hełmów, które powinni nosić pracownicy na poszczególnych stanowiskach lub szczeblach organizacyjnych. Nie istnieją również normy poruszające tę kwestię.

“A u mnie w zakładzie kolory hełmów są przypisane”

W części zakładów rzeczywiście są ustalone konkretne kolory hełmów, ale wynika to nie z ogólnie obowiązujących przepisów, a wewnątrzzakładowych źródeł lub ustaleń. Takie przyporządkowanie barw może mieć znaczenie (np. ułatwia identyfikację poszczególnych grup pracowników) i pracodawca ma prawo taki porządek wprowadzić.

Jak przypisuje się kolory najczęściej?

Choć nie ma tu sztywnych reguł, praktyka pokazuje, że najczęściej można spotkać się z sytuacją, w której kolory hełmów są następujące:

⚪ BIAŁY – nadzór, kierownictwo, inżynierowie i często służba BHP

🔴 CZERWONY – czasem pracownicy, czasem brygadziści, czasem stanowiska typu hakowy, czasem służba BHP, w niektórych zakładach ten kolor zarezerwowany jest tylko do prac na wysokości

🟠 POMARAŃCZOWY – pracownicy, czasem kierownicy, mistrzowie, brygadziści albo firmy zewnętrzne

🟡 ŻÓŁTY – pracownicy

🟢 ZIELONY – często służba BHP, ale też pracownicy

🔵 NIEBIESKI – pracownicy lub konkretny dział, np. Utrzymania Ruchu

⚫ CZARNE – ochrona

W wielu zakładach jednak panują jeszcze inne zasady i wszyscy – niezależnie od funkcji – noszą hełmy w przypadkowym kolorze – dostępnym w zakładowym magazynie środków ochrony indywidualnej.

Zdarza się też, że kolor hełmów jest ustalony, np. w kolorze marki.

Z pewnością są jeszcze inne zwyczaje – jeśli chcesz, możesz podzielić się w komentarzu, jak to wygląda w Twoim zakładzie.

Jak pracodawca może przypisać kolory do funkcji?

Jeśli pracodawca uzna, że przyporządkowanie kolorów hełmów do funkcji w zakładzie jest uzasadnione, to ma prawo wprowadzić taką zasadę. Jeśli chodzi o sposób, to jest tutaj dowolność. Każdy pracodawca przyjmuje wewnętrzny tryb ustanawiania prawa wewnątrzzakładowego. Można zrobić to w drodze:

• zarządzenia,
• decyzji,
• instrukcji lub procedury.

Jeśli taki dokument zostanie wydany, konieczne jest, aby zapoznać pracowników z zasadami z niego wynikającymi. Można to zrobić na przykład podczas instruktażu ogólnego lub instruktażu stanowiskowego, czyli podczas zatrudnienia, ale przed dopuszczeniem pracownika do wykonywania pracy.

Nowa praca w BHP? Najpierw zobacz, jak się do niej przygotować. Program „BHP na start” powstał właśnie po to.

Pytania Czytelników

Pytanie 1: “Zaczęłam pracę w BHP i dostałam taki sam kolor hełmu jak pracownicy fizyczni – to chyba nie jest do końca poprawne?”

Odpowiedź: Są zakłady, w których kolory hełmów nie mają znaczenia. Trzeba więc zweryfikować, czy pracodawca przyporządkował w zakładzie kolory hemów do poszczególnych funkcji. Jeśli nie przyporządkował, to taka sytuacja nie jest niczym niepoprawnym. Jeśli przyporządkował, to wówczas należy zainteresować się, kto jaki kolor hełmu powinien nosić.

Pytanie 2: “W zakładzie nie funkcjonuje przydział kolorów, ale chciałbym go wprowadzić, bo uważam, że to ma sens. Moje pytanie brzmi – czy i jak to wdrożyć?”

Odpowiedź: Jeśli widzisz uzasadnienie dla tego pomysłu, to można zgłosić się z nim do pracodawcy i przedstawić argumentację. Jeśli pomysł spotka się z aprobatą, trzeba będzie określić szczegóły, wydać dokument wewnątrzzakładowy, zamówić odpowiednie hełmy i wdrożyć zmiany – zapewne z zachowaniem jakiegoś okresu przejściowego.

Pytanie 3: “Jakiś czas temu założyłem firmę. Kupiłem sobie zielony hełm ochronny, ale obsługuję różne zakłady i widzę, że różnie to wygląda. Nie widzę sensu kupowania kolejnych hełmów dla każdego zakładu. Czy mogę używać jednego?”

Odpowiedź: To pytanie należy skierować do swoich klientów i zapytać, czy w ich zakładach funkcjonują kody kolorystyczne, czy nie i czy Twój kolor hełmu będzie akceptowany.