Na jakiej podstawie nabywa się staż pracy w służbie BHP

with 68 komentarzy

W tym wpisie chcę zwrócić Twoją uwagę na podstawę nabywania stażu pracy w służbie BHP. Jak się okazuje, ten temat wcale nie jest taki oczywisty.

rok stażu pracy w służbie BHP - kciuk w górę

Podstawy, które pozwalają nabywać staż pracy w służbie BHP

Przede wszystkim musisz mieć kwalifikacje do wykonywania tego zawodu, czyli uzyskać konkretne wykształcenie w zakresie BHP, to znaczy:

  • zawód technika BHP albo
  • wyższe wykształcenie o kierunku BHP albo
  • wyższe wykształcenie o specjalności BHP albo
  • studia podyplomowe w zakresie BHP. [1]

Ważna uwaga: Szkoły musisz mieć ukończone. To znaczy, że nie nabywasz stażu pracy w służbie BHP, jeśli pracujesz będąc jeszcze w trakcie nauki.

Druga spawa, to musisz wykonywać pracę na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę. Najpowszechniejszą formą jest oczywiście umowa o pracę. Nie ma tu znaczenia czy na cały etat na część etatu.

Trzecia rzecz, musisz pracować w służbie BHP. Pracodawca ma obowiązek powołania Służby BHP w momencie, kiedy zatrudnia ponad 100 pracowników [2]. Jeśli pracodawca uzna, że potrzebuje służby BHP w sytuacji, kiedy zatrudnia mniej niż 100 pracowników, to nic nie stoi na przeszkodzie, żeby ją powołał. W tej sytuacji jest to jednak jego prawo, a nie obowiązek. Staż pracy w służbie BHP będzie naliczony niezależnie od liczy zatrudnienia pracowników. Ważne jest jednak, aby w takim przypadku była to praca jedynie w służbie BHP, a nie wykonywanie obowiązków służby BHP w ramach dodatkowych zadań, bo w tej sytuacji staż pracy się nie naliczy.

Kiedy nie nabywasz stażu pracy w Służbie BHP

Osoby zatrudnione przy innej pracy

Pracodawca, który nie ma obowiązku powołania służby BHP, czyli zatrudniający poniżej 100 pracowników, ma prawo powierzyć zadania służby BHP pracownikowi zatrudnionemu przy innej pracy [2]. Warunkiem jest, żeby ta osoba posiadała kwalifikacje wymagane do pracy w służbie BHP, to znaczy: wykształcenie i ukończone szkolenie okresowe dla służby BHP.

Kodeks pracy wyraźnie rozgranicza „pracowników służby BHP” i „pracowników zatrudnionych przy innej pracy, którym powierzono wykonywanie zadań tej służby”. Między tymi formami wykonywania obowiązków w zakresie BHP nie ma znaku równości. Są to dwie odrębne formy pracy. Pierwsza to praca w służbie BHP, a co za tym idzie, wykonywanie tego zawodu. Druga forma to jedynie wsparcie pracodawcy z zakresie BHP w sytuacji, w której nie ma on prawnego obowiązków tworzenia służby BHP.

Potwierdzeniem takiego stanu rzeczy jest wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego I OSK 263/06 z dnia 13.10.2006 r., który uzasadnia, że gdyby te obie formy były tożsame, zbędna byłaby regulacja zawarta w art. 23711 § 1 K.p. i można byłoby posługiwać się wyłącznie pojęciem „służba bhp” [2].

To samo stanowisko prezentuje wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku III SA/Gd 8/12 z dnia 22.03.2012 r. Zgodnie z jego sentencją, Kodeks pracy jednoznacznie odróżnia dwie formy pełnienia funkcji w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy. Pierwsza realizowana jest w formie służby BHP, a druga – poprzez powierzenie wykonywania zadań służby BHP. Są to więc dwie odrębne formy.

Inna forma zatrudnienia

Wykonywanie zadań służby BHP na podstawie innej formy zatrudnienia, np. umowy zlecenia lub umowy o dzieło nie wliczają się do stażu pracy w służbie BHP. De facto, taka forma wykonywania zadań służby BHP jest „obsługą jako specjalista z zewnątrz”, a zatem dopuszczalna dla osób, które mają kwalifikacje specjalisty ds. BHP, a więc wykształcenie wyższe lub podyplomowe w zakresie BHP i co najmniej rok stażu pracy w służbie BHP.

Praca w firmie outsourcingowej

Jeśli pracujesz w firmie, która obsługuje zakłady w zakresie BHP, to również nie jest to samo co praca w służbie BHP. Praca w firmie outsourcingowej polega na tym, że osoba mająca kwalifikacje dla służby BHP jest oddelegowana do obsługi zakładu w zakresie BHP. Może to być oddelegowanie:

  • zadaniowe (czyli wykonanie konkretnego zadania, np. jako członek zespołu powypadkowego, który bada okoliczności i ustala przyczyny wypadku),
  • czasowe, czyli np. 2 godziny dziennie albo 8 godzin raz w tygodniu – to ustala się indywidualnie z zakładem korzystającym z usług firmy outsourcingowej,
  • stałe, czyli codziennie przez 8 godzin (pełna obsługa).

Niezależnie od rodzaju obsługi zakładu, ten model współpracy nie jest pracą w służbie BHP.

Podstawy prawne:

[1] § 4 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 2 września 1997 w sprawie służby bezpieczeństwa i higieny pracy Dz.U. 1997 nr 109 poz. 704 z późn. zm.:

[2] Art. 23711 § 1 i  § 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy Dz.U. 1974 nr 24 poz. 141 z późn. zm.

 

Podąrzaj Barbara Swoboda-Rozmus:

Jestem w świecie BHP od 2008 roku. Blisko dekadę przepracowałam w służbie BHP. Teraz prowadzę "BHP od podszewki" - blog dla początkujących pracowników służby BHP. W moim bestsellerowym kursie "BHP na start" uczę, jak zacząć pracę w tym trudnym zawodzie.

Subscribe
Powiadom o
guest
68 komentarzy
najstarszy
najnowszy oceniany
Inline Feedbacks
View all comments
Joanna
Joanna
2 lat temu

Ale lipa, że nie w trakcie nauki nie można rozpocząć stażu w BHP… 🙁 Trudny próg wejścia, moim zdaniem. Dziewięć miesięcy nauki do ukończenia np. studiów podyplomowych. I dopiero wtedy szukać zatrudnienia w służbie BHP.

Joanna
Joanna
1 rok temu

Dziękuję za tą radę 🙂 tak na początku będę robić 🙂 Szkoła BHP już wybrana. W październiku pierwsze zajęcia 🙂

Dorota
Dorota
1 rok temu

Moja firma zatrudnia 220 osób i zgodnie z przepisami powinna być utworzona służba bhp ale nadal mamy specjalistę z zewnątrz. Czy w takim wypadku będąc kadrowa w banku mogłabym przejąć obowiązki bhp np. Na 1/3 etatu mając oczywiście wykształcenie podyplomowe w tym zakresie ? Nadmieniam że zajmuje się w firmie sprawami bhp i przepisami.a specjalista działa na odległość przybijając tylko pieczątki na dokumentach. Ryzyko zawodowe jest dosyć niskie. Proszę o odpowiedź bo nie mogę uzyskać od nikogo konkretnej informacji.

Dorota
Dorota
1 rok temu

Bardzo dziękuję za odpowiedź 🙂 pozdrawiam

Bartosz
Bartosz
1 rok temu

Jeśli jestem zatrudniony na stanowisku specjalisty ds. bhp i ochrony środowiska ( błędnie nazwane stanowisko, ponieważ jest to moja pierwsza praca na umowę o pracę związana z bhp. wcześniej pracowałem tylko na umowę zlecenie). Pracuję na budowie i pełnie nadzór nad pracownikami, zajmuje się dokumentacją (pozwolenia, IBWR, prowadzenie danych dotyczących zagrożeń występujących na budowie). Jestem jedynym bhp na tej budowie ale w strukturze firmy posiadam osobę nad sobą. Czy w takim wypadku zdobywam staż w służbie BHP? Dziękuję za odpowiedź.

Karolina
Karolina
1 rok temu

Dobry wieczór,
Jestem nauczycielem chemii w technikum. Właśnie ukończyłam studia podyplomowe z BHP i od 1września będę uczyć oprócz chemii również BHP. Nie ukrywam, że zawód nauczyciela jest tylko na kilka lat żeby nie kombinować z dziećmi w wakacje więc chcę powoli „wejść” w bhp.
Czy, żeby odbyć ten roczny staż muszę się zatrudnić w jakiejs firmie (nawet na kilka godzin w tygodniu) czy może mi dyrektor w mojej szkole dopisać obowiązki bhp na terenie szkoły?
Pozdrawiam,
Karolina

Karolina
Karolina
1 rok temu

Jak najbardziej zależy mi na doswiadczeniu ale w chwili obecnej nie jestem w stanie poświęcić się w pełni pracy. Przy małych dzieciach niestety część rzczy trzeba rozplanować w czasie.
Zależy mi na formalnym aspekcie przede wszystkim w chwili obecnej. Natomiast jak nabiorę doświadczenia po pierwsze ucząc tego przedmiotu, po drugie „troche dorabiając” to za kilka lat będę w stanie (formalnie i merytorycznie) poświęcić się nowej pracy BHP. Ponadto jestem inżynierem z wykształcenia i wiele zagadnień bhp nie jest mi obcych. To że teraz uczę w szkole jest wypadkową zalożenia rodziny 😉
Więc jeśli dobrze zrozumiałam to w szkole moge nabierać doświadczenia ale żeby zrealizować formalne wymogi muszę zatrudnić się na kilka godzin w jakieś innej instytucji?
Pozdrawiam,
Karolina

Agata
Agata
1 rok temu

Witam serdecznie:)
Jestem już absolwentka politechniki łódzkiej po bhp. Chciałabym odbyć roczny staż w firmie produkcyjnej w dziale bhp. Ta firma proponuje umowę zlecenie dla stażysty. Czy taka umowa wlicza się do rocznego stażu, by zostać specjalista ds bhp? Chciałabym też pogodzić staż z obecną pracą w innej branży, czy wtedy gdybym zaproponowała 3/4 lub 1/2 etatu w miesiącu liczy mi się to jako przepracowany miesiąc do rocznego stażu? Z góry bardzo, bardzo dziękuję za poświęcony czas

Daria
Daria
1 rok temu

Witam,
czy moze mi Pani powiedzieć czy pracodawca ktory zatrudnia 1 osobe (maly sklepik spozywczy) tzn pracodawca+pracownik moze zatrudnic mnie jako bhpowca i jaki musi byc minimalny wymiar czasu pracy zeby mogl mi sie liczyc ten rok stazu?
Pozdrawiam

Wojciech
Wojciech
1 rok temu

Witam
Czy posiadając wyższe wykształcenie o specjalności BHP i pracując na stanowisku: technolog produkcji, starszy inspektor ds. BHP w firmie zatrudniającej ponad 100 pracowników przez ponad rok zyskam staż potrzebny do pracy na stanowisku specjalisty ds BHP ?

Wojciech
Wojciech
1 rok temu

Czyli rozumiem że jeżeli umowa jest skonstruowaną w taki sposób że wyszczególnione są w nim informacje iż
Stanowisko technologa to 8/10 etatu a stanowisko starszego inspektorat ds BHP to 2/10 etatu to jak najbardziej taki staż roczny jest w mocy ?
Kodeks pracy nie widzisz przeszkód aby tak opisać jedna umowę o pracę na pełny etat.

Kasia
Kasia
1 rok temu

Jestem właścicielem firmy handlowej. Z wykształcenia BHPowcem. Sama prowadzę szkolenia wstępne i okresowe dla swoich pracowników. Kiedyś celowo skontaktowałam się z PIP – z zapytaniem odnośnie tego, czy jestem specjalistą d/s BHP? Uzyskałam bardzo wyczerpującą odpowiedź, że jeżeli w PKD mam wpisane szkolenia, kursy itd BHP i prowadzę je sama dla własnych pracowników, to ten czas będzie się dla mnie zaliczał jako praca w służbie BHP.

Sandra
Sandra
1 rok temu

Witam,
Ja mam do Pani pytanie, mianowicie mam wykształcenie wyższe z zakresu bhp, i obecnie jestem zatrudniona na część etatu w firmie prowadzącej szkolenia dla firm zewnętrznych ale tez i inne bieżace sprawy. Są też firmy które zatrudniają powyżej 100 pracowników. Czy w takim przypadku rok pracy w takiej firmie liczy mi się do stażu pracy ? Pozdrawiam

Sandra
Sandra
1 rok temu

Rozumiem, dziękuje za informacje.

Marta
Marta
1 rok temu

Klikając na linki które podałaś do wyroków otwierają się zupełnie inne wyroki. Sprawdź to proszę bo te wyroki byłyby dla mnie ważne. Z góry dziękuję.

Marta
Marta
1 rok temu

Witam, czy jeśli pracodawca ma powyżej 100 pracowników to może mnie zatrudnić jako bhp I ppoz na jednej umowie( wiem że nie policzy mi się staz) i spełnienia wtedy obowiązek utworzenia służby bhp ?

Martyna
Martyna
11 miesięcy temu

Witam,
Bardzo prosze o pomoc, czy w przypadku zatrudnienia w firmie, w której zatrudnionych jest poniżej 100 pracowników w celu odbycia rocznego stażu wystarczy umowa o prace z niepełnym wymiarem czasu (1/2 etatu) czy pełen wymiar godzin jest obowiązkowy ze względu na to, ze pracodawca nie ma obowiązku tworzenia służby bhp?
Pozdrawiam 😉

Joanna
Joanna
10 miesięcy temu

Dzień dobry,
ukończyłam właśnie studia podyplomowe BHP. Chciałabym zgłosić się do kierownika o zmianę mojej umowy o pracę, by odbyć staż i uzyskać tytuł specjalisty ds. bhp. (przykładowo pół na pół etatu). Pracuję w firmie zatrudniającej ponad 2000 osób, gdzie jest służba bhp. Obecnie będąc zatrudniona na stanowisku specjalista ds ochrony środowiska prowadzę szkolenia okresowe bhp. Czy po zmianie mojej umowy, przykładowo pół etatu ochrona środowiska i pół etatu bhp, nadal będę mogła prowadzić szkolenia okresowe bhp? Pytam, ponieważ w zadaniach służby z rozporządzenia są tylko szkolenia wstępne
Z góry bardzo dziękuję za odpowiedź.

Joanna
Joanna
10 miesięcy temu

Ja to wszystko rozumiem, jak najbardziej. Szkoleniami okresowymi, ich dokumentacja etc. w zakładzie w którym pracuje zajmuje się dział szkoleń. Ja jako specjalista ds ochrony środowiska je przeprowadzam, razem z innymi szkolącymi, każdy z nas omawia inne rzeczy, każdy ma swoje tematy. Chodzi mi tylko teraz o to, czy jak będę przykładowo zatrudniona na pół na pół etatu, czyli od 7-11 bhp a od 11-15 ochrona środowiska, czy po godzinie 11 mogę prowadzić szkolenia okresowe. To mnie najbardziej zastanawia i jest kluczem dla mnie do dalszych rozmów w pracy, ponieważ na ta chwile nie ma innej osoby która mogłaby przedstawić materiał, który ja akurat omawiam 🙂 pozdrawiam

Joanna
Joanna
10 miesięcy temu

Dzień dobry,
Czy będąc zatrudniona pół etatu na stanowisku bhp w służbie bhp a pół etatu na innym stanowisku w zakładzie, będę mogła prowadzić szkolenia okresowe bhp? Czy tylko wstępne ?
Z góry dziękuje za odpowiedz

Monika
Monika
10 miesięcy temu

Dzień dobry Pani Barbaro,
W tej chwili pracuję przy kontroli jakości oraz jako pełnomocnik ds ZSZ w przedsiębiorstwie, w którym zatrudniono poniżej 100 osob. Od października planuje rozpocząć studia magisterskie uprawniające do wykonywania prac służb BHP. Dodatkowo planuję zrobić kurs inspektora ppoż. Co muszę zrobić, żeby praca w tej firmie liczyła się do stażu pracy w służbach BHP? Czy wystarczy rozdzielenie umowy po ukończeniu studiów, np. 3/5 etatu na kontroli jakości i pełnomocnictwo ds. ZSZ, 1/5 etatu jako służba BHP, 1/5 etatu na ochronie ppoż? Każda z tych umów musi być umową o pracę?
Czy mając kilkuletni staż pracy tylko i wyłącznie w takiej firmie mogę otworzyć własna działalność z branży usług BHP i ochrony ppoż?
Pozdrawiam i z góry dziękuję za odpowiedź.

Monika
Monika
9 miesięcy temu

Dobry wieczór, czy po ukończeniu studiów podyplomowych z zakresu bhp i zatrudnieniu w warsztacie samochodowym, który zatrudnia około 40 pracowników na umowie o pracę w wymiarze 1/8 etatu starszy inspektor ds bhp oraz 7/8 etatu specjalista ds księgowości po roku pracy nabędę wymagany przepisami staż pracy w służbie bhp uprawniający do założenia działalności w zakresie bhp?
Pozdrawiam

Monika
Monika
9 miesięcy temu

Dziękuję bardzo za szybką odpowiedź, pozdrawiam serdecznie😊

Adrian
Adrian
8 miesięcy temu

Dzień dobry,
ukończyłem studia wyższe o specjalności BHP w związku z czym posiadam uprawnienia Starszego Inspektora ds. BHP. Co w sytuacji, gdy jestem zatrudniony w firmie X na cały etat na stanowisku Doradcy i dostałem propozycje pracy w tej samej firmie X na 1/4 jako Starszy Inspektor ds. BHP. Oczywiście są to umowy o pracę. Czy w tym wypadku staż pracy również będzie mi się liczył? Oczywiście będę wykonywał obowiązki służby BHP, dzięki czemu zdobędę rownież cenne doświadczenie. Pozdrawiam.

Marek
Marek
7 miesięcy temu

Proszę o sprostowanie: Każdy pracodawca musi utworzyć służbę BHP! W jaki sposób to zrobi czy etatem, zleceniem czy outsourcingiem to inna sprawa. Poniżej 100 osób też musi lecz nie musi to być etat

Radosław
Radosław
6 miesięcy temu

Pani Barbaro, mam pewną zagwozdkę. Z wykształcenia jestem technikiem BHP, pracuję już 3,5 roku na stanowisku Inspektora ds. BHP. W lutym kończę studia licencjackie o specjalności „Specjalista ds. BHP”. W lutym zmieniono mi stanowisko na starszego inspektora ds. bhp. W myśl obowiązujących przepisów, pracując dalej w Służbie BHP, czy mam w momencie ukończenia studiów już zrealizowany ustawowy obowiązek posiadania rocznego stażu? Czy ten staż pracy przed uzyskaniem tytułu specjalisty liczy się? Czy też staż potrzebny do specjalisty zacznie się liczyć w momencie uzyskania dyplomu?

Radosław
Radosław
6 miesięcy temu

Bardzo dziękuję!

Karolina
Karolina
6 miesięcy temu

Witam, rozpoczęłam w tym roku studia podyplomowe BHP i na zajęciach organizacyjnych uzyskaliśmy od Kierownika Studiów informację, że już teraz powinniśmy porozmawiać z pracodawcą o aneksie do umowy o pracę, w którym część etatu będzie związana z pracą BHP. Na przykład aby część etatu była wykonywana jako praca „asystenta Specjalisty ds. BHP”. Tym sposobem po roku otrzymamy kwalifikacje do pracy na stanowisku Specjalisty ds. BHP (zakładając oczywiście, że ukończymy studia). Niestety ma się to zupełnie odwrotnie do Pani pierwszej uwagi: „Szkoły musisz mieć ukończone. To znaczy, że nie nabywasz stażu pracy w służbie BHP, jeśli pracujesz będąc jeszcze w trakcie nauki.” Na jakiej podstawie Czy staż można zdobyć jedynie, gdy wykonywane stanowisko zdefiniowane jest jako inspektor / st. inspektor? Jaka jest podstawa prawna do stwierdzenia, że nie można nabyć stażu pracy będąc w trakcie nauki?… Czytaj więcej »

Marta
Marta
5 miesięcy temu

Na jakiej podstawie stwierdza Pani, że nie może to być umowa zlecenie? W ustawach nie jest to jednoznacznie określone. Skąd taka interpretacja?

Marta
Marta
5 miesięcy temu

Dziękuję za odpowiedź. Nadal mam wątpliwości, poniewaz powołuje się Pani jedynie na slowo: zatrudnienie. Nie jest napisane w ustawie o jakie konkretnie zatrudnienie chodzi. Pragnę zauważyć, że umowa zlecenie jest jedną z form zatrudnienia. Oczywiście reguluje ją kodeks cywilny ale wciąż jest to zatrudnienie. Pytam bo zadając to pytanie na wykładach uzyskałam informację, że umowa zlecenie jest ok. Nie wiem komu m w końcu wierzyć. Za dużo sprzecznych informacji.

Marta
Marta
5 miesięcy temu

Dziękuję. Myślę, że teraz ma to sens i teraz jestem przekonana.

Bartek
Bartek
5 miesięcy temu

Mówiąc o sytuacji powierzenia zadań służby BHP co mamy dokładnie na myśli, a raczej co ustawodawca ma na myśli? Dużo jest interpretacji, że etat musi być podzielony to wtedy staż w służbie bhp się liczy. Ponadto wspominacie Państwo, że nazwa stanowiska nie do końca ma znaczenie, więc pytam: Co w sytuacji gdzie pracodawca zatrudnia 80 osób, ma pracownika na stanowisku „Specjalista ds marketingu” z wykształceniem BHP (studia podyplomowe BHP). Zgodnie z Waszą opinią jest powierzenie zadań… ALE ten pracownik ma w zakresie obowiązków wypisane wszystkie zadania służby BHP! Więc z jednej strony mamy powierzenie zadań służby BHP, ale skoro nazwa stanowiska nie ma znaczenia, a ma w zakres obowiązków wpisane wszystkie zadania służby BHP zgodnie z rozporządzeniem (oczywiście wszystkie te zadania wykonuje – nie pomaga pracodawcy, bo pracodawca „zielony” w temacie, ten pracownik wykonuje sam wszystko) to czy na pewno… Czytaj więcej »

Bartek
Bartek
5 miesięcy temu

Pracodawca w strukturze organizacyjnej firmy ma kilka różnych wydziałów oraz dodatkowo „służba Bezpieczeństwa i Higieny Pracy”. Nie ma nikogo zatrudnionego na etacie pod nazwą np. „starszy inspektor ds BHP”. W firmie jest osoba na stanowisku „Kierownik Wydziału”, która: posiada wykształcenie wyższe wraz ze studiami podyplomowymi w zakresie BHP ma w zakresie obowiązków wpisane zadania związane z pracą jako kierownik wydziału oraz wszystkie zadania służby BHP zgodnie z rozporządzeniem (22 punkty), zatrudniona jest na umowie o pracę (pełny etat), oczywiście wszystkie zadania służby BHP są przez tego kierownika wykonywane w firmie, stan zatrudnienia 80 osób w firmie. Zgodnie z ww. sytuacją. liczy się staż czy nie? Służba BHP utworzona – jest w strukturze firmy, pracownik ma wykształcenie, ma wpisane zadania służby BHP w zakres obowiązków i je wykonuje. Czy trzeba coś więcej? Proszę o interpretację tej sytuacji.… Czytaj więcej »

Bartek
Bartek
5 miesięcy temu

Pracownik wykonuje zadania służby BHP oraz inne obowiązki wynikające ze stanowiska „Naczelnika Wydziału”.
W zakresie obowiązków ma obowiązki naczelnika oraz zadania służby bhp.

Bartek
Bartek
5 miesięcy temu

„W praktyce nic się nie zmieni, ale formalnie zmieni się wszystko” – paradoks goni paradoks.
Pragnę dodać że w strukturze organizacyjnej jest utworzona służba bhp, tak jak pisałem wcześniej, dlatego się nie zgadzam z tą sytuacją.
Zwróciłem się z prośbą o interpretacja Głównego Inspektora Pracy. Jak otrzymam informację zwrotną, podzielę się wiedzą.
Pozdrawiam

Sylwia
Sylwia
2 miesięcy temu

Witam, mam pytanie odnośnie nabycia stażu pracy w służbie BHP. Ukończyłam studia podyplomowe w czerwcu 2021, do tej pory nie rozpoczęłam pracy w zakresie BHP. Czy jest jakiś określony czas od obrony w jakim należy podjąć pracę ? Czy to nie ma znaczenia ? Za niedługo minie rok , znajomy powiedział mi , że jeśli nie rozpocznę pracy do roku od obrony, będę musiała robić dodatkowe kursy, czy to prawda ? Będę wdzięczna za odpowiedź:)