Jak podać dane o wypadkach i zagrożeniach do ZUS IWA

with Brak komentarzy

Wiele wątpliwości budzi poprawne podawanie danych o wypadkach do formularza ZUS IWA. W tym artykule wyjaśnię Ci, które informacje należy podać i w jaki sposób.

Jak podać dane o wypadkach i zagrożeniach do ZUS IWA - fragment druku ZUS IWA

ZUS IWA – wprowadzenie

ZUS IWA to informacja o danych do ustalenia składki na ubezpieczenie wypadkowe dla płatnika składek (pracodawcy).

Dane przekazuje się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na charakterystycznym, różowym formularzu (jego wzór określa [1]) w terminie do 31 stycznia za poprzedni rok kalendarzowy.

Formularz ten na ogół sporządza osoba zajmująca się w zakładzie ubezpieczeniami społecznymi lub tematami kadrowymi, ale są jej potrzebne następujące dane z działu BHP:

  • liczba poszkodowanych w wypadkach przy pracy ogółem (pkt IV ppkt 02),
  • liczba poszkodowanych w wypadkach przy pracy ciężkich i śmiertelnych (pkt IV ppkt 03),
  • liczba zatrudnionych w warunkach zagrożenia (pkt IV ppkt 04).

Poniżej omawiam, jak podawać dane do każdego z w/w punktów.

Liczba poszkodowanych w wypadkach przy pracy ogółem

Liczymy tutaj wszystkie osoby poszkodowane w wypadkach przy pracy, które zarejestrowałeś w rejestrze wypadków nie wcześniej niż 1 stycznia i nie później niż 31 grudnia roku, za który składasz informację ZUS IWA. 

Oznacza to, że istotna jest data zarejestrowania wypadku w zakładowym rejestrze wypadków, a nie data zaistnienia wypadku. Aby łatwiej było to zrozumieć, podaję 2 przykłady.

 

Przykład 1: 

Pracownik uległ wypadkowi 2 marca 2020 roku. Protokół powypadkowy został zatwierdzony przez pracodawcę w dniu 13 marca 2020 i z tym samym dniem został zarejestrowany w rejestrze wypadków. Ten wypadek należy uwzględnić w informacji ZUS IWA za 2020 rok.

 

Przykład 2: 

Pracownik uległ wypadkowi 28 grudnia 2020 roku. Protokół powypadkowy został zatwierdzony przez pracodawcę w dniu 8 stycznia 2021 i zarejestrowany w rejestrze wypadków. Ten wypadek należy uwzględnić w informacji ZUS IWA za 2021 rok.

Liczba poszkodowanych w wypadkach przy pracy ciężkich i śmiertelnych

W tym punkcie podajesz liczbę poszkodowanych w wypadkach przy pracy ciężkichśmiertelnych. Nie podajemy tutaj poszkodowanych w wypadkach zbiorowych, chyba że były to wypadki ciężkie lub śmiertelne. 

Osoby te wliczamy zarówno w poprzednim punkcie (ponieważ tam podajemy ogólną liczbę poszkodowanych we wszystkich wypadkach, które się wydarzyły), jak i tutaj.

 

Przykład:

Jeżeli w ubiegłym roku było 10 poszkodowanych, w tym 9 wypadków lekkich i jeden ciężki, to w poprzednim punkcie wpisujemy 10, a w tym punkcie 1. 

 

Ważne, aby liczba poszkodowanych podana w tym punkcie nie była wyższa niż liczba poszkodowanych podana w poprzednim punkcie. Jeśli tak jest, to znaczy, że mamy błąd i należy policzyć poszkodowanych ponownie.

Jeśli postępowania powypadkowe sprawiają Ci trudności, skorzystaj z mojego kursu „Wypadek przy pracy od podszewki”. Wszystko tłumaczę od podstaw, prostym językiem, w ujęciu praktycznym!

Liczba zatrudnionych w warunkach zagrożenia

W tym punkcie chodzi nam o liczbę osób zatrudnionych w warunkach, w których występują
przekroczenia najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy, według stanu na 31 grudnia roku, za który składasz informację ZUS IWA.

Gdy ustalasz liczbę osób zatrudnionych w warunkach zagrożenia, uwzględniasz wyłącznie pracowników, czyli osoby zatrudnione na podstawie umów o pracę. Nie uwzględniamy tutaj pracowników wykonujących prace na podstawie innych forom zatrudnienia.

Każdego pracownika uwzględniaj w tej liczbie tylko jeden raz, nawet jeśli narażony jest na kilka czynników szkodliwych o przekroczonych wartościach NSD lub NDN. 

Na liczbę osób zatrudnionych w warunkach przekroczeń wartości NSD i NDN czynników szkodliwych nie ma wpływu stosowanie przez pracowników środków ochrony indywidualnej. Bierzemy pod uwagę sam fakt pracy w warunkach przekroczeń.

Przy ustalaniu liczby pracowników możesz pokierować się sprawozdaniem o warunkach pracy Z-10 – dział 2: „Pracownicy zatrudnieni w warunkach zagrożenia”, wiersz 1, rubryka 1. Jeśli potrzebujesz szczegółowej instrukcji wypełniania Z-10, zapraszam Cię do artykułu „Jak wypełnić sprawozdanie o warunkach pracy Z-10”.

Do czego służą informacje podawane w ZUS IWA

Dane przekazane w informacji ZUS IWA służą do ustalenia stopy procentowej składki na ubezpieczenie wypadkowe obowiązujące w danym roku składkowym. 

Dla nas, pracowników służby BHP, oznacza to między innymi możliwość skorzystania z art. 2373
§ 22 Kodeksu pracy [2].  Jest to przepis, który mówi, że szkolenie okresowe w dziedzinie BHP nie jest wymagane w przypadku pracownika na stanowisku administracyjno-biurowym, gdy rodzaj przeważającej działalności pracodawcy w rozumieniu przepisów o statystyce publicznej znajduje się w grupie działalności, dla której ustalono nie wyższą niż trzecia kategorię ryzyka w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych [3] (oczywiście pod warunkiem, że obowiązek szkolenia nie wynika z oceny ryzyka zawodowego). Wspomniana kategoria ryzyka jest obliczana właśnie na podstawie danych złożonych w informacji ZUS IWA.

Dla dociekliwych – szczegółowy sposób liczenia kategorii ryzyka określono w § 4-6. [1].

Pytania Czytelników

Pytanie: „Których pracowników liczymy – tylko umowy o pracę czy umowy zlecenia też?”

Odpowiedź: Podając informacje dotyczące wypadków (czyli pkt IV ppkt 02 i 03) liczymy zarówno pracowników zatrudnionych na podstawie umowy o pracę, jak i innych ubezpieczonych, którzy podlegają ubezpieczeniu wypadkowemu, np. zleceniobiorców.

Podając liczbę zatrudnionych w warunkach zagrożenia (czyli pkt IV ppkt 04), podajemy tylko pracowników zatrudnionych na podstawie umów o pracę.

Pytanie: „Czy w liczbie zatrudnionych w warunkach zagrożenia podajemy też stanowiska, gdzie wartości NDS i NDN nie są przekroczone?”

Odpowiedź: W informacji ZUS IWA uwzględniamy tylko pracowników zatrudnionych w warunkach przekroczenia najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy. Jeśli jeden pracownik narażony jest na więcej niż jeden czynników o przekroczonych wartościach, liczymy go jeden raz.

Pytanie: „Mam pomiary środowiska pracy ze stycznia 2020 i stycznia 2021. Według których wyników mam policzyć osoby pracujące w warunkach przekroczeń za 2020 rok?”

Odpowiedź: W informacji ZUS IWA podajemy dane dotyczące czasu od 1 stycznia do 31 grudnia roku kalendarzowego. Kierujemy się więc pomiarami z roku kalendarzowego, za który składamy informację, czyli w tym przypadku, składając sprawozdanie za 2020 rok, bierzemy pod uwagę wyniki pomiarów ze stycznia 2020 roku.

Pytanie: „Wypełniam druk ZUS IWA i zatrzymałam się przy liczbie zatrudnionych w warunkach zagrożenia. Przeważnie miałam jasną sytuację, ale ubiegły rok był „inny” i pojawiły się wątpliwości. Pojawił się czynnik biologiczny grupy 3 wirus SARS-CoV-2. Przy czynnikach biologicznych nie ma NDN NDS. Czy ująć pracowników czy nie?”

Odpowiedź: Nie uwzględniamy czynników biologicznych, z uwagi na to, że nie ma tutaj pracy w warunkach przekroczeń, ponieważ dla czynników biologicznych nie istnieją wartości NDS ani NDN. 

Pytanie: „Co zrobić, jeśli podałam niepoprawne dane do ZUS IWA?”

Odpowiedź: W takiej sytuacji jak najszybciej musisz dostarczyć poprawne dane osobie sporządzającej informację ZUS IWA, aby mogła złożyć korektę.

Podstawy prawne:

[1] Załącznik nr 4 do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 listopada 2002 r. w sprawie różnicowania stopy procentowej składki na ubezpieczenie społeczne z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych w zależności od zagrożeń zawodowych i ich skutków Dz.U. 2002 nr 200 poz. 1692 – najnowszy tekst jednolity Dz.U. 2019 poz. 757

[2] Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy Dz.U. 2020 poz. 1320

[3] Ustawa z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych Dz.U. 2019 poz. 1205

Podąrzaj Barbara Swoboda-Rozmus:

Jestem w świecie BHP od 2008 roku. Blisko dekadę przepracowałam w służbie BHP. Teraz prowadzę "BHP od podszewki" - blog dla początkujących pracowników służby BHP. W moim bestsellerowym kursie "BHP na start" uczę, jak zacząć pracę w tym trudnym zawodzie.

Subscribe
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments