Obowiązki pracownika w zakresie BHP

with Brak komentarzy

Ta wiedza przyda Ci się na szkoleniach BHP czy w sytuacjach, w których musisz zwrócić pracownikowi uwagę. Będzie też poważnym argumentem w sytuacjach z tzw. trudnym pracownikiem albo w sytuacjach konfliktowych. Opierając się na nich, odeprzesz każde próby bojkotowania BHP! Poznaj obowiązki pracownika w zakresie BHP.

Obowiązki pracownika w zakresie BHP pracownik na hali

 

Katalog obowiązków pracownika w zakresie BHP jest krótki, ale treściwy. Przeanalizujemy go sobie po kawałku. Zgodnie z Kodeksem pracy [1]:

 

Przestrzeganie przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy jest podstawowym obowiązkiem pracownika.

Ten fragment już mówi wszystko. Każda próba łamania bądź bojkotowania przepisów BHP to łamanie podstawowego obowiązku pracownika. To wystarczy, aby pracownika upomnieć czy ukarać. Mało tego, za łamanie podstawowych obowiązków pracowniczych, można wypowiedzieć umowę o pracę, nawet w trybie dyscyplinarnym (oczywiście wszystko zależy od skali przewinienia). Ale warto o tym wiedzieć.

 

Znajomość przepisów BHP

W dalszej części, artykuł podaje do czego pracownik jest zobowiązany w szczególności:

1) znać przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, brać udział w szkoleniu i instruktażu z tego zakresu oraz poddawać się wymaganym egzaminom sprawdzającym;

 

Bardzo ciekawy zapis. Zwróć uwagę jak szeroko można go rozumieć: Aby znać przepisy i zasady BHP, trzeba brać udział w szkoleniach, słuchać i zrozumieć zasady BHP. Można powiedzieć zatem, że pracownik musi brać aktywny udział w szkoleniu BHP. Nie wystarczy jego obecność i przysypianie. Jeśli chce pracować, to musi faktycznie poznać przepisy BHP. Pracodawca ma obowiązek zapewnić szkolenie, ale pracownik ma obowiązek słuchać i dowiedzieć się jak najwięcej.

 

Bezpieczna praca

2) wykonywać pracę w sposób zgodny z przepisami i zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosować się do wydawanych w tym zakresie poleceń i wskazówek przełożonych

Jest to bezpośredni obowiązek wykonywania pracy zgodne z przepisami BHP. Zdarzają się sytuacje, w których pracownik twierdzi, że np. nie będzie stosować jakiegoś zabezpieczenia, bo nie ma takiej potrzeby. Z pomocą przychodzi ten zapis. Pracownik nie ma prawa decydować co będzie stosował, a czego nie. O tym decydują pracodawca i osoby kierujące pracownikami. Pracownik ma wykonywać pracę w sposób przez nie ustalony. Bardzo ważny zapis!

 

Dbałość o mienie

3) dbać o należyty stan maszyn, urządzeń, narzędzi i sprzętu oraz o porządek i ład w miejscu pracy

Większość pracowników nie dba o to jak wygląda ich stanowisko pracy. Zaolejone czyściwo, łatwopalny rozpuszczalnik i spawanie w sąsiedztwie to widoki, które zdarzało mi się spotykać. Może to być niewiedza, a może zwyczajne niedbalstwo. Porusz ten temat na instruktażu ogólnym BHP. Przypomnij pracownikom o takich oczywistościach jak np.:

  • materiały łatwopalne nie mogą stać obok stanowisk, gdzie prowadzi się prace pożarowo niebezpieczne,
  • produktów chemicznych nie można wlewać do butelek po napojach czy
  • pracować na drabinie tuż za drzwiami bez wywieszania ostrzeżenia.

Tak, wiem, że dla Ciebie to oczywista oczywistość. Ale ze wszystkimi tymi przykładami spotkałam się w swojej pracy zawodowej niejednokrotnie. Jest to więc ewidentny dowód na to, że pracownikom trzeba przekazywać również takie podstawowe informacje.

 

ŚOI, odzież, obuwie

4) stosować środki ochrony zbiorowej, a także używać przydzielonych środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia roboczego, zgodnie z ich przeznaczeniem

Zwróć uwagę ile ten zapis kryje w sobie szczegółów.

  • należy stosować ŚOI, odzież i obuwie robocze;
  • muszą to być środki przydzielone im przez pracodawcę, a nie dowolne;
  • należy je stosować zgodnie z przeznaczeniem.

Ten punkt bardzo się przydaje, kiedy pracownik wychodzi z propozycją stosowania zakupionych przez siebie środków ochrony indywidualnej. Zazwyczaj motywują to tym, że artykuły przydzielone przez pracodawcę im nie odpowiadają z różnych względów. Wystarczy przywołać powyższy fragment i już masz podstawę prawną dla pracowników lub związków zawodowych.

Zapis ten przydaje się również w sytuacjach, w którzy pracownik stosuje te artykuły w sposób nieprawidłowy, np. szelki w spodniach ogrodniczkach ma opuszczone albo nosi kask tyłem na przód. Oto jest zapis, który wyraźnie tego zabrania.

 

Badania profilaktyczne

5) poddawać się wstępnym, okresowym i kontrolnym oraz innym zaleconym badaniom lekarskim i stosować się do wskazań lekarskich

Ten punkt nie wymaga chyba dodatkowego komentarza. Pracodawca ma obowiązek kierować na badania profilaktyczne, a pracownicy je wykonywać.

 

Wypadki i zagrożenia

6) niezwłocznie zawiadomić przełożonego o zauważonym w zakładzie pracy wypadku albo zagrożeniu życia lub zdrowia ludzkiego oraz ostrzec współpracowników, a także inne osoby znajdujące się w rejonie zagrożenia, o grożącym im niebezpieczeństwie

Ten aspekt jest niezmiernie ważny ze względu na postępowanie powypadkowe. Jak zapewne wiesz, pracodawca ma obowiązek zbadać każdy wypadek, który wydarzył się w zakładzie. Aby to zrobić, musi wiedzieć o tym fakcie. Każdy pracownik, niezależnie od zajmowanego stanowiska, ma obowiązek poinformować o wypadku swojego przełożonego. Temat zgłaszania wypadków przy pracy będę szerzej omawiać w kursie online „Wypadek przy pracy od podszewki”. Dołącz do listy zainteresowanych, a poinformuję Cię jak kurs będzie dostępny.

 

Współdziałanie w zakresie BHP

7) współdziałać z pracodawcą i przełożonymi w wypełnianiu obowiązków dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy

Ten punkt to prawdziwa rzeka. Można pod niego podciągnąć mnóstwo tematów. Najogólniej rzecz ujmując chodzi o to, że pracownik nie ma prawa odmówić realizacji działań na rzecz poprawy BHP. Warto o tym wspomnieć chociażby przy omawianiu temat zdarzeń potencjalnie niebezpiecznych. Warto uświadomić pracownikom, że to nie tylko ich prawo, aby takie zdarzenia zgłaszać, ale wręcz obowiązek.

 

Podsumowanie

Obowiązki pracownika w zakresie BHP są bardzo szerokie. Warto je pracownikom bardzo dokładnie omówić już na instruktażu ogólnym. Warto precyzyjnie wyjaśnić każdy z nich oraz podać konkretne przykłady z zakładu. Zastanów się więc które aspekty w Twoim zakładzie można by przedstawić pracownikom na szkoleniu. Warto to zrobić, aby wyeliminować próby omijania BHP zanim pracownicy na nie wpadną.

 

 

Podstawa prawna:

[1] Art. 211 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz.U. 2018 poz. 108) 

 

 

Follow Barbara Swoboda-Rozmus:

10 lat pracowałam w służbie BHP. Mam uprawnienia nauczyciela zawodu. Ale nie chcę uczyć w szkole według schematów. Chcę dzielić się z Wami moją wiedzą, po prostu, jak koleżanka po fachu.