Jak się tworzy służbę BHP

with Brak komentarzy

Niezmiennie jednym z trzech najczęściej zadawanych mi pytań jest pytanie o to jak się tworzy służbę BHP. Dzisiaj wyjaśniam tę zagadkę.

Jak się tworzy służbę BHP

Kto tworzy służbę BHP?

Służbę BHP tworzy pracodawca. Jeśli zatrudnia powyżej 100 pracowników, utworzenie służby BHP to jego obowiązek, o czym mówi wprost Kodeks pracy [1].

Jeśli pracodawca zatrudnia mniej niż 100 pracowników, ale zagrożenia i warunki pracy tego wymagają, to jak najbardziej też może on utworzyć służbę BHP. Wtedy jednak jest to jego prawo, a nie obowiązek.

 

Jak się tworzy służbę BHP?

W pytaniach Czytelników pojawiało się sporo pomysłów w tym temacie, np. czy służbę BHP trzeba gdzieś zgłosić, np. do PIPu, napisać pismo informacyjne, umieścić zapis w regulaminie pracy itp. Nie. Nic z tych rzeczy nie trzeba robić.

 

Służbę BHP tworzy pracodawca zatrudniając na cały lub część etatu pracownika na stanowisku pracy:

  • starszego inspektora ds. BHP albo
  • specjalisty ds. BHP albo
  • starszego specjalisty ds. BHP albo
  • głównego specjalisty ds. BHP

Dlaczego nie ma tutaj stanowiska inspektora ds. BHP? Ponieważ osoba o kwalifikacjach inspektora ds. BHP nie może pracować na jednoosobowym stanowisku w służbie BHP. Może jedynie pracować w wieloosobowej służbie BHP.

 

Komu podlega służba BHP?

Pracownik służby BHP może podlegać:

  • bezpośrednio pracodawcy [2] lub
  • osobie zarządzającej jednostką organizacyjną, np. prezesowi zarządu [2] lub
  • osobie wchodzącej w skład organu zarządzającego, upoważnionego przez ten organ do sprawowania nadzoru w sprawach z zakresu BHP [2], np. wiceprezesowi ds. pracy itp. lub
  • kierownikowi wieloosobowej komórki ds. BHP [3].

 

Program BHP na start

 

Stanowiska w służbie BHP?

Pracownicy służby BHP mogą być zatrudniani na 5 stanowiskach [4].

  • Inspektorem ds. BHP może być osoba posiadająca zawód technika BHP,
  • Starszym inspektorem ds. BHP może być osoba posiadająca:
    • zawód technika BHP pracy oraz co najmniej 3-letni staż pracy w służbie BHP lub
    • wyższe wykształcenie o kierunku lub specjalności w zakresie BHP albo studia podyplomowe w zakresie BHP,
  • Specjalistą ds. BHP może być osoba posiadająca wyższe wykształcenie o kierunku lub specjalności w zakresie BHP albo studia podyplomowe w zakresie BHP oraz co najmniej 1 rok stażu pracy w służbie BHP
  • Starszym specjalistą ds. BHP może być osoba posiadająca wyższe wykształcenie o kierunku lub specjalności w zakresie BHP albo studia podyplomowe w zakresie BHP oraz co najmniej 3-letni staż pracy w służbie BHP
  • Głównym specjalistą ds. BHP może być osoba posiadająca wyższe wykształcenie o kierunku lub specjalności w zakresie BHP albo studia podyplomowe w zakresie BHP oraz co najmniej 5-letni staż pracy w służbie BHP.

Pamiętaj, że to są stanowiska pracy, a nie tytuły!!

 

Jak się awansuje w służbie BHP?

Zwróciłeś uwagę na wytłuszczone w poprzednim akapicie słowa „co najmniej”? No właśnie. Staż pracy jest minimalny, co oznacza, że może być wymagany większy staż, niż podany w tych zapisach. To, że np. masz wyższe wykształcenie i zostałeś zatrudniony na stanowisku starszego inspektora ds. BHP nie oznacza, że po roku stażu pracy automatycznie „stajesz się” specjalistą ds. BHP. Ty będziesz mieć kwalifikacje specjalisty ds. BHP, ale absolutnie się nim nie stajesz z automatu, ani z mocy prawa, ani nijak inaczej. Można Cię na takim stanowisku zatrudniać, ale nie stajesz specjalistą ds. BHP automatycznie.

Jeśli zgodnie z przepisami prawa nabędziesz kwalifikacje do pracy na stanowisku specjalisty ds. BHP, to jeśli chcesz „awansować”, musisz po prostu porozmawiać na ten temat z pracodawcą. Sama taką rozmowę w mojej pierwszej pracy przeprowadziłam i taki „awans” otrzymałam, więc jest to jak najbardziej możliwe.

 

Czy specjalista ds. BHP ma więcej obowiązków niż inspektor ds. BHP?

Nie. Obowiązki dla każdego pracownika służby BHP są takie same i są określone w rozporządzeniu [5]. Ale specjalista ds. BHP (starszy specjalista ds. BHP i główny specjalista ds. BHP) ma więcej możliwości zawodowych. Jakich? Może zostać kierownikiem działu BHP oraz może założyć własną działalność i obsługiwać firmy jako specjalista spoza zakładu (albo wykonywać takie usługi na umowę zlecenia).

 

Podsumowanie

Utworzenie służby BHP nie wymaga zgłoszenia tego faktu do żadnych instytucji, ani organów państwowych. Utworzenie służby BHP polega na zatrudnieniu pracownika na cały lub część etatu na stanowisku: starszego inspektora ds. BHP, specjalisty ds. BHP, starszego specjalisty ds. BHP, głównego specjalisty ds. BHP. To wszystko.

 

Podstawy prawne:

[1] Art. 23711 § 1 Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz.U. 2018 poz. 917)

[2] § 1.5 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 2 września 1997 w sprawie służby bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. 1997 nr 109 poz. 704) z późniejszymi zmianami

[3] § 4.4 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 2 września 1997 w sprawie służby bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. 1997 nr 109 poz. 704) z późniejszymi zmianami

[4] § 4.1 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 2 listopada 2004 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie służby bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. 2004 nr 246 poz. 2468)

[5] § 4 i § 3 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 2 września 1997 w sprawie służby bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. 1997 nr 109 poz. 704) z późniejszymi zmianami

 

 

Program BHP na start

 

Follow Barbara Swoboda-Rozmus:

10 lat pracowałam w służbie BHP. Mam uprawnienia nauczyciela zawodu. Ale nie chcę uczyć w szkole według schematów. Chcę dzielić się z Wami moją wiedzą, po prostu, jak koleżanka po fachu.